Pal naast het Gouwe aquaduct over de A12 bij Gouda is een van de grootste basculebruggen van Nederland gebouwd met een overspanning van 25 meter. In geopende stand oogt de basculebrug spectaculair: het brugdek torent dan tientallen meters uit boven het niveau van de rijksweg A12. De brug, ontworpen door ZJA, is onderdeel van de nieuwe weguitbreiding rond Gouda, de Parallelstructuur A12, waarbij twee nieuwe wegen worden aangelegd; de Moordrechtboog en de Extra Gouwekruising.

Moordrechtboog

De nieuwe Moordrechtboog loopt door de Zuidplaspolder en verbindt de A20 met de A12. In het ontwerp van de Moordrechtboog is gekozen voor een maximaal doorzicht van de weg voor de automobilist. Het wegprofiel is om die reden zo ontworpen dat de geleiderail in de midden- en zijbermen grotendeels achterwege is gelaten, waardoor een ongehinderd vergezicht ontstaat. De kunstwerken zijn niet alleen ontworpen vanuit de beleving van de automobilist, maar ook vanuit de beleving van omwonenden, voetgangers en fietsers.

Kenmerkend aan dit gebied zijn de smalle kavels weideland, de polders en sloten. Kleurige tegelmozaïeken in de onderdoorgangen verwijzen naar deze karakteristieke elementen uit de polder, zoals het zicht op de horizon en een groepje koeien op aaibare afstand voor de fietser. Recht van voren gezien lijkt de afbeelding een losse verzameling pixels, maar vanaf een afstand ziet de fietser een stel nieuwsgierige koeien in de polderweide. De neuzen van de koeien zijn uitgevoerd in glimmende tegels, waardoor deze natter lijken dan de rest van de afbeelding.

Extra Gouwekruising en de Amalia basculebrug over de Gouwe

De Extra Gouwekruising loopt langs de A12 aan de noordzijde tussen Gouda en de nieuwe Moordrechtboog. De kruising is uitgevoerd als onderdoorgang met in de middenberm een rij kolommen. De architectonische vormgeving van de kruising is gebaseerd op slankheid. Zo zijn de kolommen en leuningen rank vormgegeven, is het dek afgeschuind en de randdetaillering geknikt.

De nieuwe Amalia basculebrug over de Gouwe ligt parallel aan de A12 en ligt zo hoog dat deze goed zichtbaar is vanaf de snelweg. De brug bestaat uit een stalen dek en een set panamawielen als bewegingswerk. De beweegbare brug is licht, elegant en ingetogen vormgegeven. Het bedieningsgebouw van de basculebrug staat vrij in het water en de wanden zijn uitgevoerd in glas. Hierdoor is het mechanisme van de brug goed zichtbaar, ook ‘s nachts omdat de kelder dan van binnenuit verlicht wordt. Dankzij de vier hogere lichtmasten op het vaste deel van de brug is er geen verlichting op het beweegbare deel nodig, wat zorgt voor een rustig wegbeeld.

ZJA heeft bij het architectonisch ontwerp, in opdracht van de provincie Zuid Holland, nauw samengewerkt met Bosch Slabbers Landschapsarchitecten en Heijmans.

Project: 715