'Moiré-tunnel' in Rotterdam

Al tijdens de bouw van het ondergrondse metrostation Wilhelminaplein in Rotterdam is de ruwbouw voor een voetgangerstunnel aangelegd tussen de hal van het metrostation en het plein voor het Luxor theater. Het casco van deze tunnel is naar ontwerp van Zwarts & Jansma bekleed met een inrichting die van de tunnel een 140 meter lange attractie maakt.

Het gevoel van veiligheid is erg belangrijk in elke ondergrondse stedelijke ruimte. Daarom is stilstaan in deze tunnel onmogelijk gemaakt; voetgangers worden van het ene uiteinde naar het andere uiteinde vervoerd per tapis roulants. Ongenode gasten kunnen daardoor niet in de tunnel verblijven.
De tunnel is vormgegeven als onderdeel van het metrostation (eveneens naar ontworpen door Zwarts & Jansma). De uitstraling is modern, de tunnel overzichtelijk. Vanaf het plein voor het theater geven een lift, roltrap en vaste trap toegang tot de tapis roulants in de tunnel. 's Avonds wordt deze ingang met glazen schermen en een rolluik afgesloten.

De wanden en het plafond van de tunnel zijn afgewerkt met witte geëmailleerd metalen panelen, die gebogen over de tapis roulants zijn bevestigd. De panelen zijn geperforeerd. Achter de panelen zijn gestippelde afbeeldingen geplaatst. Door de combinatie van perforatie en gestippelde afbeeldingen ontstaat het zogenaamde Moiré-effect: de afbeeldingen lijken te bewegen wanneer je als voetganger over de tapis roulants voorbij zoeft.

Achter de geperforeerde panelen is gekleurde LED verlichting geplaatst, voor een extra verrassend en vervreemdend effect. De verlichting wordt centraal door een computer aangestuurd en is daardoor flexibel inzetbaar. De voetganger kan bijvoorbeeld gevolgd worden door een gekleurde, oplichtende golfbeweging in de tunnel. De verlichting kan ook interactief reageren op passanten.

Achter de perforaties in de panelen zijn ook de kanalen voor de rook- en warmteafvoer uit het zicht bevestigd. Tevens vindt door de perforatie van de panelen en de isolatie op de betonnen tunnelwand geluidsabsorptie plaats, wat de akoestiek van de tunnel ten goede komt. In de gebogen panelen zijn ook de overige voorzieningen zoals de basisverlichting, noodverlichting, luidsprekers, camera's, bewegwijzering etc. ingebouwd. De tunnel is zo vrij gebleven van visueel hinderlijke obstakels en daarmee overzichtelijk.

Nederlandse Designprijs 2005

Nominatie: Nationale Staalprijs 2006

Opdrachtgever: RET Rotterdam
Project: 0163